η πινακιδα του Δισπηλιου, και η πινακιδα των Γιουρων
Ο ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΟΣ ΟΙΚΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΔΙΣΠΗΛΙΟΥ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ
η αρχαιοτερη γραφη στον κοσμο και το αρχαιοτερο μουσικο οργανο - μια φλογερα σκαλισμενη σε οστο
η ξυλινη πινακιδα με την αρχαιοτερη γραφη στον κοσμο
Ο προϊστορικός οικισμός του Δισπηλιού βρίσκεται στη θέση Nησί, στη νότια όχθη της λίμνης της Kαστοριάς.
Eντοπίστηκε το 1932, όταν η στάθμη της λίμνης κατέβηκε, και στο σημείο που χώριζε το Nησί από την όχθη της λίμνης φάνηκαν υπολείμματα ξύλινων πασσάλων.
Oι συστηματικές ανασκαφές (1992 και εξής) αποκαλύπτουν τα λείψανα ενός εκτεταμένου λιμναίου οικισμού της Νεότερης Νεολιθικής, από τους σημαντικότερους και παλαιότερους του είδους στην Eυρώπη.
Mοναδικές πολιτιστικές πτυχές της κοινότητας του Δισπηλιού αποκαλύπτουν μια ξύλινη πινακίδα με εγχάρακτα γραμμικά στοιχεία, καθώς καί μία φλογέρα από οστό.
H πινακίδα αυτή χρονολογείται με βεβαιότητα στο 5260 π.Χ. και δεν αποκλείεται να αποτελεί μια πρώιμη μορφή γραπτού λόγου, όπως εικάζεται και για παρόμοια σύμβολα χαραγμένα σε πηλό, που βρίσκονται σε οικισμούς της νότιας Βακανική (πολιτισμός Vinca).
η επιγραφή του Δισπηλιού
Στη διάρκεια των ανασκαφών του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης στο Δισπηλιό έχουν ανασυρθεί από τον βυθό χι-λιάδες ευρήματα,ανάμεσα στα οποία και ορισμένα μοναδικά δείγματα που φωτίζουν τις δραστηριότητες του νεολιθικού ανθρώπου και του πολιτισμού του.
Από τον δεύτερο κιόλας χρόνο της συστηματικής ανασκαφής, το 1993, βρέθηκε στον βυθό της λίμνης μια ξύλινη πινακίδα με σκαλισμένα επάνω της "σήματα", η οποία χρονολογήθηκε με τη μέθοδο C14 στα 5260 π.Χ.
Είναι μια πρώτη μορφή γραφής που προηγήθηκε της γραμμικής Α, η οποία επίσης ακόμη δεν έχει αποκωδικοποιηθεί;
"Το μόνο που μπορούμε να πούμε είναι ότι εδώ έχουμε μια προσπάθεια επικοινωνίας του νεολιθικού ανθρώπου που ελπίζουμε κάποτε να μπορέσουμε να ερμηνεύσουμε" λέει ο καθηγητής Χουρμουζιάδης, χωρίς να κρύβει τις επιφυλάξεις του, καθώς "για να αποκρυπτογραφήσει κανείς ένα κείμενο πρέπει δίπλα στα "σήματα" ή στα ιδεο-γράμματα να υπάρχει και κάτι το οποίο να του είναι ήδη γνωστό, όπως συνέβη με τον Σαμπολιόν και τη Ροζέτα, όπου επάνω στην πέτρα ήταν χαραγμένα σε αντιστοιχία τρία κείμενα: το ιερογλυφικό, το ελληνιστικό και το δημοτικό.
Στην έφυδρη όμως πινακίδα του Δισπηλιού, στην πινακίδα δηλαδή που παρέμεινε στον βυθό της λίμνης 7.500 χρόνια, δεν υπάρχει τέτοιο πράγμα" λέει.
Ανάλογα χαράγματα με αυτά της ξύλινης πινακίδας έχουν βρεθεί και σε μικρές κεραμικές πινακίδες που επίσης κρατούν, τουλάχιστον προς το παρόν, καλά φυλαγμένο το μυστικό τους.
Από οτι φαίνεται το ξύλο τής επιγραφής αποτελούσε τμήμα ξύλινης βάρκας, καί κατά πάσα πιθανότητα η επιγραφή ήταν ένα είδος "ευχής" γιά να είναι καλοτάξιδο το σκάφος.
Η επιγραφή από τήν νήσο Γιούρα Αλοννήσου
Το σπήλαιο του Κύκλωπα βρίσκεται στο νότιο τμήμα του βραχώδους και αφιλόξενου νησιού Γιούρα.
Tα Γιούρα ανήκουν στο νησιωτικό σύμπλεγμα των βόρειων Σποράδων και απέχουν περίπου 20 μίλια από την Α-λόννησο.
Σήμερα, βρίσκεται, σε υψόμετρο 150 μέτρων από την επιφάνεια της θάλασσας, και είναι, με διαστάσεις θαλάμου 60Χ50 και ύψος 15 μέτρα, το μεγαλύτερο των βόρειων Σποράδων.
Η συστηματική ανασκαφική έρευνα στο εσωτερικό του (1992-95) τεκμηριώνει αδιάκοπη ανθρώπινη δραστηριότητα από τη Μεσολιθική εποχή (10.000-6.800 π.X.) στην Προκεραμική Νεολιθική (6800-6500 π.X.), μέχρι τη Νεότε-ρη Νεολιθική περίοδο ΙΙ και τις αρχές της Τελικής Νεολιθικής (4600/4500-3300/3200 π.Χ.).
Η χρήση του σπηλαίου συνεχίστηκε και κατά τους ιστορικούς χρόνους (Κλασική-Ρωμαϊκή περίοδος).
[από το 'Ιδρυμα Μείζονος Πολιτισμού]
Η επιγραφή των Σποράδων Βρέθηκε στις ανασκαφές στην Σπηλιά του Κύκλωπος στην ερημονησίδα Γιούρα της Αλοννήσου από τονέφορο αρχαιοτήτων κ. Α. Σάμψων.
Ενα ακόμα καταπληκτικό εύρημα από τις Βόρειες Σποράδες έρχεται για να ταράξει την άποψη της διεθνούς επι-στημονικής κοινότητος για την δημιουργία τής γραφής.
Πρόκειται για το θραύσμα (όστρακο) ενός αγγείου πάνω στο οποίο είναι χαραγμένα σύμβολα γραφής.
Το εύρημα χρονολογείται γύρω στο 5.000 - 4.500 π.Χ. (χρονολόγηση με την μέθοδο της στρωματογραφίας).
Το σημαντικότερο όμως είναι ότι τα σήματα αυτής της γραφής μοιάζουν με τα γράμματα του ελληνικού Αλφαβή-του που υποτίθεται ότι "εμφανίστηκαν" γύρω στο 800 π.Χ.
Τα χαράγματα στο όστρακο δεν σχετίζονται με κανένα γνωστό είδος εγχάρακτης διακοσμήσεως και αποτελούν σαφή σύμβολα γραφής. τα χαράγματα έγιναν στην αρχική επεξεργασία του αγγείου.
Μετά το αγγείο ψήθηκε και έτσι τα χαραγμένα σύμβολα έμειναν για πάντα.
Επομένως τα σύμβολα γραφής χρονολογούνται την εποχή κατασκευής του αγγείου (5.000 - 4.500 π.Χ.) και αποτε-λούν μία συνειδητή ενέργεια του κεραμέως.
Στην εικόνα διακρίνονται τα γράμματα Α Υ Δ (αρχικά της αρχαιότατης λέξεως "ΑΥΔΗ" (= φωνή) σύμφωνα με μερικούς ερευνητές).
[από την εφημερίδα "Ελληνική Αγωγή"]
γραμμικη γραφη Α και η προφορα της
παράρτημα
παραθέτω την απάντηση του υπουργειου πολιτισμού στα ερωτήματα του Συνδέσμου Φίλων Ελληνοαραβικού Πο-λιτισμού, όπως δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Τρίτο Ματι:
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ - ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ
ΙΖ' ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ
Θέμα: απάντηση σε επιστολή πτος τον υπουργό πολιτισμού του προέδρου του ΣΦΕΠ σχετικά με την ξύλινη πινα-κίδα του Δισπηλιού Καστοριάς.
απαντώντας κατ' αρμοδιότητα στο σχετικό με το θέμα έγγραφο της ΓΔΑΠΚ με αρ. Πρωτ. ΥΠΠΟ/ΓΔΑΠΚ/ΑΡΧ/Α2/Φ66/90745/2268, σας διαβιβάζουμε την απο 31-01-05 σχετική επιστολή του καθηγητη Γ.Χ. Χουρμουζιάδη, διευθυντη των ανασκαφών Δισπηλιού, στην οποία αναφέρονται με σαφήνεια όσα αφορούν στη συντήρηση, στη διατήρηση και στον τόπο φύλαξης της πινακίδας απο τον λιμναίο νεολιθικό οικισμό στο Δισπηλιό Καστοριάς.
ακολουθεί η επιστολή του καθ. Γ.Χ. Χουρμουζιάδη:
"1. όπως σας είναι γνωστό, σύμφωνα με τον αρχαιολογικό νόμο (αρθ. 36, παρ. 8) ο οποίος ρητά ορίζει οτι "ο διευθύνων οφείλει ... να μεριμνά για την διατήρηση των ευρημάτων, κατά προτίμηση κατά χώρα, τη στερέωση και τη συντήρηση τους..." φροντίσαμε για την άμεση συντήρηση της ξύλινης πινακίδας απο τη στιγμή της εύρεσης της.
τη φροντίδα της συντήρησης αναθέσαμε στο ζεύγος Δ. και Ι. Ζαχαρίου, πεπειραμένων συντηρητών και γνωστών στις υπηρεσίες του ΥΠΠΟ, χωρις όμως να καταστεί δυνατή η ολική διατήρηση της, γιατι, όπως είναι γνωστό και απο την διεθνή βιβλιογραφία, τα οργανικά υλικά που πριν απο την ανασκαφη βρίσκονται σε κατάσταση υδατοκο-ρεσμού, όταν αποκαλύπτονται οδηγούνται σε μοριακή βιολογική αλλοίωση και πολλές φορές σε τέλεια καταστροφή. *
2. η πινακίδα για την οποία γίνεται λόγος ουδέποτε εστάλει σε εργαστήρια συντήρησης στην Γερμανία, και φυλά-σεται "κατά προτίμηση κατά χώρα", όπως ο νόμος ορίζει , στο εργαστήριο των ανασκαφών του Δισπηλιού δηλα-δή, χωρίς να επιτρέπεται η επίδειξη της σε οποιονδήποτε το ζητήσει. **
3. τέλος, θα ήθελα να σας γνωρίσω οτι είμαι στη διάθεση της Υπηρεσιας για οποιαδήποτε άλλη , σχετική με το θέμα πληροφορία, βασισμένη στην αρχική φωτογραφική και σχεδιαστική τεκμηρίωση του ευρήματος, για να τελειώσει κάποτε και όλος αυτός ο θόρυβος που δημιουργείται απο άσχετους ερμηνευτές του ευρήματος, γνωστούς για τις επικίνδυνες εθνικιστικές τους ευαισθησίες*** που σε καμία περίπτωση δεν θεμελιώνονται σε συγκεκριμένα επιστημονικά συμπεράσματα."
αυτά απάντησε ο καλός καθηγητής και δεν μπορώ να μην ρωτήσω:
* το οτι τα οργανικά υλικά που βρίσκονται σε κατάσταση υδατοκορεσμού αφυδατωνονται το γνωρίζει όποιος έχει παρακολουθήσει αρχαιολογικά ντοκυμανταιρ!
τα ευρηματα μπαίνουν αμεσα σε νερο και κατοπιν σε ειδικα διαλυματα.
εσείς τι ΔΕΝ κάνατε και καταστράφηκε μέρος της πινακίδας?
και πόσο είναι άραγε το απομένον τμήμα της?
** γιατί δεν επιτρέπεται η επίδειξη της σε κανέναν?
ούτε σε αρχαιολόγους δεν την δείχνετε την πινακίδα???
και ο,τι πληροφορία (φωτογραφική και σχεδιαστική) προτίθεστε να δωσετε μεσω υπηρεσίας, γιατί δεν την δημο-σιεύετε ώστε όλοι οι Ελληνες να έχουμε πρόσβαση στις πληροφορίες?
η μόνη φωτογραφία της πινακίδας που κυκλοφορεί τόσα χρόνια ειναι αυτή της εφημερίδας Απογευματινή!!!
*** είναι επικίνδυνος εθνικιστής κατά την γνώμη σας όποιος ασχολειται με τα των προγονων του?
όποιος ανησυχει όταν ακουει οτι καταστράφηκε μέρος της πινακίδας και ΔΕΝ ακούει καμία πληροφορια πλέον γι αυτήν?
γιατί αλήθεια την κρατάτε στο Δισπηλιό και δεν την μεταφέρετε σε κάποιο πιο εξειδικευμενο εργαστηριο ή πανε-πιστημιο της Ελλάδας?
προσωπικά δεν με πείσατε κύριε καθηγητά...